Większość turystów odwiedzających Wilno po raz pierwszy, w ciągu jednego lub dwóch dni pokonuje tę samą trasę: Plac Katedralny, Wieża Giedymina, Ostra Brama, ulica Pilies, Zarzecze. To dobra trasa, ale pokazuje może dziesiątą część tego, co miasto naprawdę ma do zaoferowania. Pozostała część nie jest ukryta gdzieś daleko od centrum, po prostu znajduje się wzdłuż tej samej trasy, tylko rzadko kto zatrzymuje się, żeby ją zobaczyć.
Poniżej zebrano sześć miejsc, do których można dojść pieszo ze Starego Miasta w ciągu 5 do 20 minut. Przy każdym podano adres, godziny otwarcia i cenę, abyście wiedzieli, czego się spodziewać jeszcze przed wyjściem z hotelu.
Dom Sygnatariuszy: Akt Niepodległości kilka kroków od tłumów ulicy Pilies
Ulica Pilies to najbardziej ruchliwa ulica Starego Miasta, codziennie przechodzą nią tysiące ludzi, idących między Katedrą a Ratuszem. Przy ul. Pilies 26 stoi budynek, obok którego większość tych ludzi przechodzi bez zatrzymywania się, choć to właśnie tutaj 16 lutego 1918 r. dwudziestu członków Rady Litewskiej podpisało Akt Niepodległości.
Dziś w budynku mieści się muzeum Domu Sygnatariuszy. Ekspozycja opowiada o okolicznościach przygotowania aktu, biografiach członków Rady i dokumentach z epoki, a sama sala podpisania aktu zachowana jest blisko pierwotnego stanu. Muzeum jest otwarte we wtorki, środy, czwartki i piątki od 10:00 do 18:00, w soboty i niedziele od 12:00 do 17:00. W poniedziałki zamknięte. Opłata za wstęp jest niewielka, dla szkół obowiązują zniżki.
Muzeum Pieniądza: bezpłatna przerwa, której nikt się nie spodziewa
Przy ul. Totorių 2/8, kilka minut spacerem od Prospektu Giedymina, działa Muzeum Pieniądza Banku Litwy. Wstęp jest bezpłatny, czego rzadko kto spodziewa się po muzeum założonym przez bank. Ekspozycja zajmuje dwa piętra i pięć sal, opowiada historię pieniądza od wymiany barterowej do euro, a jedna z najpopularniejszych części pozwala obliczyć, ile ważyłbyś, gdybyś był wykonany ze złota.
W obecnej lokalizacji, na skrzyżowaniu Prospektu Giedymina i ulicy Totorių, muzeum działa od 2010 roku. Od 1 października do 30 czerwca jest otwarte we wtorki i piątki od 9:00 do 18:00, w soboty od 10:00 do 17:00. Od 1 lipca do 30 września godziny otwarcia są dłuższe: we wtorki i piątki od 10:00 do 19:00, w soboty od 11:00 do 18:00. W niedziele i poniedziałki muzeum jest nieczynne w obu sezonach. Na wizytę wystarczy od 45 do 60 minut, z dziećmi lub na wycieczkę warto poświęcić półtorej godziny.
Dziedzińce Uniwersytetu Wileńskiego: bezpłatna część, którą większość pomija
Przy ul. Universiteto 3 mieści się Uniwersytet Wileński, jeden z najbardziej znanych obiektów w mieście, ale jeden fakt na jego temat zaskakuje nawet tych, którzy wracają tu wielokrotnie: dziedzińce są bezpłatne. Od poniedziałku do soboty, od 9:00 do 18:00, każdy może wejść przez główną bramę i spacerować po historycznych dziedzińcach bez biletu. W niedziele bezpłatny wstęp nie obowiązuje.
Za osobną, również niewielką opłatą, można wejść do dwóch konkretnych miejsc. Obserwatorium Idei, działające w dawnych pomieszczeniach obserwatorium, kosztuje 4 EUR dla dorosłych i 2 EUR dla uczniów i studentów, działa według tego samego harmonogramu co dziedzińce. Dzwonnica kościoła św. Jana, z której szczytu roztacza się widok na całe Stare Miasto, kosztuje 7 EUR dla dorosłych i 4 EUR dla osób uprawnionych do zniżek, a bilet rodzinny to 5 EUR dla dorosłego i 3 EUR dla dziecka od 7 lat. Dzwonnica, w przeciwieństwie do dziedzińców, jest otwarta przez wszystkie dni tygodnia od 10:00 do 19:00.
Cmentarz Rossa: najcichsze miejsce w Wilnie, gdzie spoczywają Basanavičius i Čiurlionis
Na południowy wschód od Starego Miasta, przy ulicy Rasų, rozciąga się założony w 1801 roku Cmentarz Rossa. Zajmuje około 10,75 hektara i jest podzielony na starą i nową część ulicą Sukilėlių. Spoczywają tu Jonas Basanavičius, sygnatariusz nazywany patriarchą narodu litewskiego, zmarły w 1927 roku, oraz kompozytor i malarz Mikalojus Konstantinas Čiurlionis, zmarły w 1911 roku. W pobliżu spoczywają również szczątki i serce matki Józefa Piłsudskiego, pochowane oddzielnie zgodnie z jego ostatnią wolą.
Na cmentarzu nie ma ani biletów, ani kolejek, ani sklepu z pamiątkami, tylko wąskie ścieżki między starymi drzewami i nagrobkami z XIX wieku. To miejsce dla tych, którzy są zainteresowani nie tylko zobaczeniem miasta, ale także zrozumieniem, co jest w nim pamiętane.
Widok bez kolejki: Punkt widokowy Subačiaus i Ogrody Misjonarskie
Latem przy kolejce linowej na Wieżę Giedymina często tworzy się kolejka. Po drugiej stronie Starego Miasta, na końcu ulicy Subačiaus, znajduje się bezpłatny punkt widokowy z ławkami i lunetą na monety. Stąd roztacza się widok na Górę Giedymina, Górę Trzech Krzyży i wieże kościołów, a miejscowi często wybierają to miejsce na zachód słońca, a nie na zdjęcie na turystycznym punkcie widokowym.
Poniżej, między ulicami Maironio i Subačiaus, rozciągają się Ogrody Misjonarskie o powierzchni 6,8 hektara z trzema połączonymi stawami i drewnianymi mostkami. Wstęp jest bezpłatny, a ścieżki spacerowe nadają się na spokojny spacer, gdy większość Starego Miasta została już zwiedzona.
Targi, na których zakupy robią sami wilnianie
Hala Targowa, ul. Pylimo 58, to zadaszone targowisko na granicy Starego Miasta. Jest otwarta we wtorki i soboty od 7:00 do 18:00, w niedziele od 7:00 do 15:00, w poniedziałki zamknięta. Sprzedawane są tu świeże warzywa, sery, wędzone ryby i mięso, a stragany należą nie do sieci handlowej, lecz do indywidualnych sprzedawców.
Targ Kalwaryjski, ul. Kalvarijų 61, po drugiej stronie Wilii, działa od 1903 roku i jest bardziej surowy, większy i mniej turystyczny. Jest otwarty we wtorki i niedziele od 7:00 do 17:00, w poniedziałki dzień wolny. Handel jest najbardziej aktywny do godziny 15:00 lub 16:00, później stragany pustoszeją.
Jak to ułożyć w jeden dzień
Dom Sygnatariuszy, Muzeum Pieniądza i Uniwersytet Wileński znajdują się w dziesięciominutowym kręgu spacerowym w centrum Starego Miasta, dlatego wygodnie jest je połączyć ze zwykłą trasą Katedry i ulicy Pilies. Cmentarz Rossa i punkt widokowy Subačiaus z Ogrodami Misjonarskimi znajdują się w innym kierunku, około 15 do 20 minut spacerem od Placu Katedralnego, i lepiej nadają się na spokojniejszy poranek lub późne popołudnie. Targi warto odwiedzić przed południem, ponieważ po godzinie 15:00 lub 16:00 część straganów jest już pusta, a w niedziele Hala Targowa kończy pracę wcześniej niż zwykle.
Przed wyjściem sprawdź ponownie godziny otwarcia, zwłaszcza jeśli jest poniedziałek: tego dnia zamknięte są zarówno Dom Sygnatariuszy, jak i oba targi, a dziedzińce uniwersyteckie nie są dostępne bezpłatnie również w niedziele. Więcej sprawdzonych miejsc znajdziesz na liście atrakcji.
