Boże Narodzenie z Litewską Orkiestrą Kameralną i Sergejem Krylovem

Wykonawcy:
LITEWSKA ORKIESTRA KAMERALNA
Kierownik artystyczny, solista i dyrygent SERGEJ KRYLOV (skrzypce)

Program:
JOHANN SEBASTIAN BACH – „Koncert brandenburski” Nr 3 G-dur, BWV 1048; Koncert na skrzypce i orkiestrę g-moll, BWV 1056R
JOSEPH HAYDN – Symfonia Nr 6 D-dur („Poranek”), Hob. I:6
MAURICE RAVEL – Rapsodia „Cyganeria” („Tzigane”) na skrzypce i orkiestrę, M. 76 (orkiestracja Tomasa Petrikisa na skrzypce i smyczki)

W tym tradycyjnym świątecznym koncercie Litewskiej Orkiestry Kameralnej i jej kierownika artystycznego, skrzypka i dyrygenta Sergeja Krylova, świąteczny nastrój stworzą dwa utwory Johanna Sebastiana Bacha. Około 1721 roku napisał on sześć opusów orkiestrowych i zadedykował je zleceniodawcy – margrabiemu Brandenburgii Christianowi Ludwigowi. „Sześć koncertów na różne instrumenty” – tak nazwał je autor. Tego wieczoru zabrzmi „Koncert brandenburski” Nr 3 G-dur, BWV 1048 – Bach nie wyróżnia tu solistów, a orkiestrę smyczkową, podzieloną na partie, pomysłowo wykorzystuje w najróżniejszych dialogach wszystkich triów smyczkowych. Usłyszymy także jeden z najpopularniejszych Koncertów Bacha na skrzypce g-moll, BWV 1056R. Podobnie jak inni kompozytorzy, Bach wykorzystywał materiał ze swoich wcześniejszych kompozycji do nowych opusów, a poprzednikiem tego jest koncert na klawesyn.

Najstarszy przedstawiciel wiedeńskiej szkoły klasycyzmu, Joseph Haydn, stworzył 103 symfonie, a z pierwszych najlepiej znane są trzy (Nr 6, 7 i 8), skomponowane w 1761 roku i noszące programowe tytuły „Poranek”, „Południe” i „Wieczór”. Były to pierwsze utwory, którymi Haydn zaprezentował się kapeli dworskiej książąt Esterházych i publiczności. Tytuły symfoniom Haydna zazwyczaj nadawali przyjaciele lub słuchacze, a nazwa Symfonii Nr 6 „Poranek” wiąże się z krótkim, wolnym wstępem pierwszej części, przypominającym wschód słońca.

Francuski impresjonista Maurice Ravel nazwał swoją rapsodię „Cyganeria” („Tzigane”) na skrzypce i orkiestrę „wirtuozowskim utworem w stylu węgierskiej rapsodii”. Autor zadedykował ją jednej z najsłynniejszych skrzypaczek swojego pokolenia, Węgierce Jelly d’Arányi, która po raz pierwszy wykonała ją w 1924 roku w Londynie. Co ciekawe, ówcześni krytycy skrytykowali opus, nazywając go kiczem, pastiszem, „akrobatyką instrumentalną”, a teraz rapsodia triumfalnie podróżuje po najsłynniejszych scenach świata.