Na podstawie Federica Garcíi Lorki „JERMA”, reż. Artūras Areima

„Jerma”

Na podstawie Federica Garcíi Lorki. Dramat. Czas trwania – 2 godz. (bez przerwy). Premiera – 7 i 8 maja 2026 r. Spektakl w języku litewskim z angielskimi napisami. Mała sala.

Zespół twórczy: reżyser, scenograf i autor adaptacji – Artūras Areima; kostiumografka – Valdemara Jasulaitytė; scenograf światła – Julius Kuršys; kompozytorka – π (Monika Poderytė); asystentka reżysera – Eglė Kuzienė; wiersze Federica Garcíi Lorki przetłumaczył z hiszpańskiego Henrikas Bakanas.

Obsada: Jerma – Eglė Špokaitė; Marija – Eglė Grigaliūnaitė; Desmina – Juliana Volodko; Elena – Liuda Gnatenko; Robertas, psychiatra – Artur Svorobovič; Viktoras – Aleksandr Kanajev / Viačeslav Lukjanov.

„Jerma” to spektakl o stygnących relacjach, wymagającym ciele, miłości, która przestaje dawać poczucie bezpieczeństwa, macierzyństwie bez upiększeń i odwadze, by uznać to, o czym często się milczy. Spektakl Artūrasa Areimy na podstawie sztuki Federica Garcíi Lorki „Jerma” (hiszp. „Yerma”) podejmuje temat reprodukcji oraz napięcia między oczekiwaniami społecznymi i presją posiadania potomstwa a wolnością jednostki do tworzenia własnego życia. Ukazuje różne oblicza i sprzeczności macierzyństwa: bezsilność wynikającą z niemożności posiadania dzieci oraz zmęczenie i zagrożenie utratą siebie po ich urodzeniu.

A. Areima zaadaptował sztukę napisaną w 1934 r., przenosząc jej słownictwo, dylematy moralne i tematy we współczesny kontekst. Opowiada ona o młodej kobiecie, którą przytłacza społeczna stygmatyzacja bezdzietnego małżeństwa. Jerma jest obsesyjnie skupiona na pragnieniu posiadania dziecka, by spełnić standard społeczny, który uważa za właściwy. Mowa o ciele, które zaczyna dyktować więcej niż rozum; o miłości, która nie mieści się w ramach pary; o macierzyństwie jako pragnieniu, Bogu, chorobie i proteście; o pragnieniu odnalezienia sensu, gdy inne źródła sensu życia przestają działać.

Zespół twórczy stawia pytania o związek reprodukcji z tożsamością, rolą społeczną i pełnią życia, o doświadczenia par niemogących mieć dzieci lub po poronieniu oraz o źródła presji społecznej.

Federico García Lorca (1898–1936) – hiszpański poeta, dramaturg i prozaik, nazywany jednym z wielkich nowatorów poetyckiej i dramatycznej formy XX wieku, choć sam świadomie do tego nie dążył. Wspierał osoby pokrzywdzone i marginalizowane. Zginął podczas hiszpańskiej wojny domowej w tajemniczych okolicznościach. Nazywał siebie zwolennikiem teatru społecznego; w jego dramatach wyraźny jest problem fatum znany z tragedii greckiej, wątpliwości dotyczące postępu cywilizacji europejskiej, niepokój, napięcie duchowe, poczucie nadciągającego zagrożenia i lęk przed gwałtowną śmiercią. „Jerma” jest częścią trylogii „Krwawo gody”, „Jerma”, „Dom Bernardy Alby”. W 1992 r. sztukę wystawiono w Narodowym Teatrze Dramatycznym w Kownie i Teatrze Dramatycznym Juozasa Miltinisa.

Artūras Areima jest twórcą litewskiego teatru średniego pokolenia. Od 2017 r. jest kandydatem do nagrody „Nowe Rzeczywistości Teatralne” Unii Teatrów Europejskich. W 2013 r. otrzymał kolczyk Borisasa Dauguvietisa za poszukiwanie nowych form ekspresji scenicznej; w 2013, 2014 i 2015 r. był nominowany do Złotego Krzyża Sceny w kategorii reżyserii. W 2014 r. założył teatr swojego imienia; jego spektakle prezentowano na znanych festiwalach teatralnych w Europie i Azji.

JERMA

„Boję się pozostać tylko ciałem, o którym czasem sobie przypominasz. Chcę ciała, które tworzy inne ciało. Chcę, żeby rosło we mnie coś więcej niż myśli i lęki”.

Koprodukcja Wileńskiego Teatru Starego i VšĮ „Artūro Areimos teatras”. Projekt finansuje Litewska Rada Kultury.