Symfonia Hiszpańska. LNSO, Kristīne Balanas, Victorien Vanoosten

Wykonawcy:
LITEWSKA NARODOWA ORKIESTRA SYMFONICZNA
(kierownik artystyczny i główny dyrygent Modestas Pitrėnas)
Solistka KRISTĪNE BALANAS (skrzypce, Łotwa)
Dyrygent VICTORIEN VANOOSTEN (Francja)

Program:
EMMANUEL CHABRIER – Rapsodia na orkiestrę „España”
ÉDOUARD LALO – „Symfonia hiszpańska” na skrzypce i orkiestrę d-moll, op. 21
BÉLA BARTÓK – Koncert na orkiestrę, Sz. 116

Dziś wieczorem Litewska Narodowa Orkiestra Symfoniczna i jej główny dyrygent gościnny Victorien Vanoosten wystąpią ze skrzypaczką z Łotwy Kristīne Balanas. Zagraniczna prasa nazywa jej grę „dziką, odważną, dramatyczną” („The Strad”) i podziwia przemianę solistki z ulicznej muzykantki i piosenkarki rockowej na Łotwie w uznaną na całym świecie artystkę muzyki klasycznej. K. Balanas jest laureatką trzeciej nagrody 66. Konkursu Muzycznego ARD i została uhonorowana Wielką Nagrodą Łotwy; solistka występowała w tak prestiżowych salach koncertowych jak Filharmonia Berlińska, londyńskie „Southbank Centre” czy nowojorskie „Carnegie Hall”.

Program tego koncertu rozbrzmiewa dźwiękami o tematyce hiszpańskiej. Rapsodia na orkiestrę „España” (1883) francuskiego kompozytora Emmanuela Chabriera to jedno z jego najwybitniejszych dzieł, skomponowane po podróży do Hiszpanii, gdzie interesował się tamtejszym folklorem. Édouard Lalo, syn hiszpańskiego emigranta, studiował skrzypce i kompozycję w Konserwatorium Paryskim, a w 1875 roku, po tym jak słynny hiszpański skrzypek Pablo Sarasate wykonał jego „Symfonię hiszpańską”, Lalo zyskał sławę jako kompozytor. Utwór charakteryzuje się zewnętrznym blaskiem, efektowną wirtuozerią i obfitością rytmów tanecznych; jeden czy drugi epizod otacza elegijny smutek.

Koncert na orkiestrę, Sz. 116, węgierski kompozytor Béla Bartók stworzył pod koniec życia, w 1943 roku, po ucieczce do USA przed wojną w Europie. Tytuł „Koncert na orkiestrę” wynikał z chęci zaprezentowania w utworze każdego najważniejszego instrumentu orkiestrowego jako solisty, łączenia ich w rywalizujące ze sobą grupy, dążono do tego, aby orkiestra ujawniła wszystkie swoje barwy brzmieniowe: opus jest pokrewny gatunkowi koncertu instrumentalnego, a partie orkiestrowe charakteryzują się wirtuozerią.